Prawie połowa ankietowanych w zeszłym roku przez CEBOS – Polacy o swoich wyjazdach zagranicznych i znajomości języków obcych – twierdzi, że posiada umiejętność komunikowania się w języku obcym. Optymistyczne, że ich odsetek powoli, ale systematycznie rośnie (od roku 1997 zwiększył się o 9 pkt.). Im niższy wiek, a wykształcenie, pozycja zawodowa i dochody wyższe oraz większa miejscowość zamieszkania, tym częstsze deklaracje o znajomości jakiegoś języka obcego. – Osoby z wyższym wykształceniem poza tym, że uczą się języków ze względów zawodowych, twierdzą też, że to hobby oraz perspektywa udanych podróży i nawiązania nowych znajomości za granicą. Często również nasi słuchacze przyznają, że przyswojenie języka obcego jest kwestią ambicji, ponieważ odczuwają satysfakcję, jeżeli mogą łatwo porozumiewać się w obcym języku poza granicami Polski – twierdzi Mariusz Mirecki, metodyk ze Szkoły Języków Obcych Profi-Lingua. – Obserwujemy ponadto, że coraz młodsze osoby zapisują się na kursy. Po okresie fascynacji możliwościami multimediów, nastąpił powrót do konwersacji, bo to najszybsza metoda nauki. Także osoby w coraz młodszym wieku przystępują do egzaminów CAE i CPE, czasem nawet gimnazjaliści – komentuje.

Ciekawe, że umiejętnościom lingwistycznym sprzyjają podróże zagraniczne. Badani, którzy byli za granicą, potrafią rozmawiać w obcym języku ponad dwukrotnie częściej (58 proc.), niż ci, którzy nigdy nie wyjeżdżali z kraju (24 proc.). W ostatnim dwudziestoleciu wyjeżdżaliśmy przede wszystkim jako turyści (65 proc.). Rzadko służbowo (5 proc.), czy w celach edukacyjnych (2 proc.). Czym możemy pochwalić się za granicą? Co trzeci Polak (32 proc.) zna jeden język obcy, co dziewiąty (11 proc.) – dwa, a nieliczni (3 proc.) – trzy języki.

Z innego zestawienia – Kształcenie dorosłych 2009 – przygotowanego przez GUS wynika, że kobiety w wieku 25-64 lat posiadają większą znajomość języków obcych, niż mężczyźni. Prawie 40 proc. mężczyzn nie zna żadnego języka obcego, podczas gdy kobiet tylko 26 proc. Analiza potwierdza wyniki badania CEBOS, że największą znajomość języków obcych mają osoby młode, a żadnego języka obcego nie zna najwięcej osób starszych, które już dawno zakończyły edukację.

O Profi-Lingua
Szkoła Języków Obcych Profi-Lingua (www.profi-lingua.pl) jest jednym z największych ośrodków nauczania języków obcych w Polsce. Istnieje od 1991 roku. Posiada swoje oddziały w największych miastach w kraju. Oferta szkoły obejmuje 8 języków obcych: angielski, niemiecki, francuski, włoski, hiszpański, rosyjski, szwedzki, czeski. Profi-Lingua powadzi kursy językowe o różnych profilach: standardowe, egzaminacyjne, maturalne, biznesowe, dla wyjeżdżających, konwersacyjne, dla seniorów, medyczne, prawnicze, techniczne. Szkoła jest ośrodkiem egzaminacyjnym The European Language Certificates (TELC) oraz Londyn Chamber of Commerce and Industry (LCCI). W oddziałach szkoły można zdawać także egzamin Cambridge ESOL – FCE. Kilka tysięcy słuchaczy Profi-Lingua otrzymało także potwierdzenie umiejętności językowych w postaci renomowanych certyfikatów Instytutu Goethego, Instytutu Włoskiego, Alliance Francais oraz Instytutu Cervantesa. Cztery razy z rzędu została uhonorowana godłem – Złoty Laur Klienta.

Nauka języka obcego powinna być rozpoczęta jak najwcześniej, ponieważ do 6 roku życia dzieci przyswajają język obcy w sposób naturalny. Przewagą edukacji dwujęzycznej w stosunku do tradycyjnych metod nauczania języków obcych jest zapewnienie dziecku ciągłego i wszechstronnego kontaktu z językiem. – „Język obcy, w przypadku naszych przedszkoli język angielski, jest używany w konkretnych, codziennych sytuacjach, zarówno jako sposób porozumiewania się, jak i narzędzie do przekazywania dzieciom wiedzy o otaczającym je świecie” – wyjaśnia Agata Żurowska-Tuchowska.

Edukacji dwujęzycznej nie należy utożsamiać zatem z tradycyjnymi metodami nauczania języków obcych. Nauka języka obcego w przypadku placówek dwujęzycznych nie ma nic wspólnego z uczeniem się przez dzieci na pamięć słówek oraz gramatyki. W dwujęzycznych przedszkolach stosuje się metodę immersji. Zgodnie z nią język polski i język obcy są traktowane równorzędnie. Przy czym nie chodzi tu o lekcje języka obcego, np. języka angielskiego, ale o zajęcia prowadzone w języku obcym. W przedszkolach „Tęczowy Ogród” dzieci opanowują język angielski w sposób naturalny – poprzez zabawę oraz pomysłowe ćwiczenia. W języku angielskim są na przykład prowadzone zajęcia z plastyki, dramy oraz projekty związane z kulturą europejską.

Należy pamiętać o tym, że proces rozwoju językowego jest procesem długotrwałym. Aby dzieci mogły osiągnąć wysoki poziom kompetencji w drugim języku, edukacja dwujęzyczna powinna być kontynuowana w szkole podstawowej. – „Gdy kontakt z językiem obcym jest intensywny i wszechstronny, dzieci mają szansę rozwinąć swoją dwujęzyczność, tak jak to się dzieje w rodzinie lub środowisku dwujęzycznym” – uzasadnia Agata Żurowska-Tuchowska. – „Naturalnie znaczenie ma tutaj odpowiednio ułożony program. Zajęcia prowadzone w języku polskim oraz obcym powinny się uzupełniać, stanowiąc spójną całość. Metodą, która daje dobre efekty, jest praca projektowa. Dzięki niej dzieci uczą się współpracować z innymi, a jednocześnie czują odpowiedzialność za swój fragment projektu. Z moich codziennych obserwacji wynika, że dzięki edukacji w placówkach dwujęzycznych dzieci rozwijają również umiejętność samodzielnego, kreatywnego myślenia. Są otwarte na różnorodność kultur, religii i bardzo ciekawe świata”.

„Tęczowy Ogród” to cztery niepubliczne dwujęzyczne placówki edukacyjne w Warszawie: trzy przedszkola oraz jedna szkoła podstawowa. Pierwsze przedszkole „Tęczowy Ogród” powstało w 2001 roku, będąc tym samym pierwszym niepublicznym przedszkolem językowym w Warszawie. Przedszkola pracują w oparciu o autorski dwujęzyczny program, którego celem jest stymulowanie harmonijnego i wszechstronnego rozwoju dziecka. Wysoką jakość nauczania potwierdzają zdobyte nagrody – w 2004 oraz w 2009 roku placówki przedszkolne otrzymały międzynarodowy certyfikat European Language Label za innowacyjność w zakresie nauczania języka angielskiego.

Człowiek chłonie wiedzę w każdym momencie życia, jednak nauka języka jest dziedziną, której trzeba poświęcić zarówno bardzo dużo czasu, jak i pracy. Zważywszy na to, że nauka języka angielskiego jest skomplikowanym procesem, kluczem do sukcesu powinna stać się jej odpowiednia organizacja. Nie może przebiegać w sposób chaotyczny i niesystematyczny. Z drugiej jednak strony bezmyślne wkuwanie słówek na pamięć, jest zajęciem wyjątkowo nudnym i męczącym. Nie przynosi to odpowiednich rezultatów w nauce. Aby uczyć się szybko i efektywnie warto znaleźć metody, które pozwolą nam czerpać z nauki nie tylko korzyści, ale również przyjemność i satysfakcję.

Motywacja przede wszystkim

Dzięki rozwojowi technologii i łatwemu dostępowi do środków masowego przekazu (Internet, prasa, telewizja) dysponujemy szerokim wachlarzem metod zapewniających sprawną naukę języka. Jedną z najbardziej popularnych jest oglądanie filmów anglojęzycznych. Podczas oglądania filmu, nie tylko dobrze się bawimy. Automatycznie zapamiętujemy również wiele zwrotów i słów, przedstawionych od razu w konkretnej sytuacji. Mając przed oczami konkretne zachowania bohaterów, wychwytujemy sens sytuacji, nawet bez tłumaczenia na nasz ojczysty język. Dzięki temu szybciej się uczymy.

Dla nieco bardziej ambitnych osób dobrym sposobem na wzbogacenie języka jest czytanie literatury w oryginale. Jeśli odjąć obraz, przed naszymi oczami pozostaje jedynie tekst, przy którym nie tylko musimy uruchomić wyobraźnię, ale przede wszystkim umiejętność rozumienia. W zależności od tego, po jakiego rodzaju literaturę sięgamy, stopień trudności naszych językowych zmagań maleje, bądź wzrasta.

Sięgnijmy po technikę

Dobrą metodą nauki dla tych, którzy chcą iść z duchem czasu i lubią mieć w posiadaniu nowinki techniczne może być elektroniczna książka umożliwiająca samodzielną pracę. Rozwija ona umiejętność posługiwania się językiem angielskim w dowolnym miejscu, co jest jej zdecydowanym atutem. Praca nad językiem w domu zazwyczaj ogranicza się do ćwiczenia gramatyki, a elektroniczna książka daje szansę trenować wymowę, słownictwo, oraz spelling. Ćwiczenia interaktywne takie jak nagrywanie czy odtwarzanie i porównywanie wypowiedzi są atrakcyjniejsze od tych, które znajdziemy w klasycznej książce. Ta innowacyjna metoda pozwala nam na wielokrotne powtarzanie nauczonych zwrotów. Gwarantuje to skuteczną naukę języka angielskiego. Spośród tak nowoczesnych metod nauczania wyróżnia się podręcznik Axon@Home, który jest doskonałym pomocnikiem w nauce. Multimedialne programy komputerowe również mogą okazać się pomocne w nauce. Interesująca szata graficzna, dźwięk oraz możliwość korzystania z aplikacji w domu przyciągną rzesze zwolenników. Szczególnie zapalonych komputerowców.

Istnieje również wiele metod dla tych, którzy od nowinek technicznych bardziej cenią sobie tradycyjne podejście do nauki. Pisząc to mamy na myśli sposoby takie, jak grupowanie wyrazów tematycznie, łączenie konkretnego zwrotu lub słowa z ilustracją bądź też tłumaczenie słówek przez użycie definicji w języku angielskim, zamiast tłumaczenia go bezpośrednio na język polski.

Wzbudź zainteresowanie

Zainteresowanie dziecka nauką jest dużym wyzwaniem. Z uwagi na to, że dzieci szybko się nudzą nauka nie może się sprowadzać wyłącznie do wkuwania na pamięć zasad gramatyki i słówek. Podczas nauki dziecku należy zapewnić odpowiednią ilość rozrywki, aby pozostało skupione i naukę języka kojarzyło z przyjemnością. Dziecko najchętniej uczy się, nie wiedząc, że to robi. Jedną z ciekawych metod na przykucie jego uwagi jest wykorzystanie interaktywnych podręczników takich jak wspomniany Axon@Home. Łączy on w sobie bowiem cechy tradycyjnej książki z atrakcyjną zawartością. Słuchając dialogów szybko można nauczyć się słówek i w naturalny sposób poprawić rozumienie ze słuchu. Jest to zarówno dobra zabawa, jak i prosta metoda nauki.

O skuteczności nauczania języka obcego dzieci w dużej mierze decyduje wzbudzenie w nich zainteresowania oraz systematyczność. Język obcy ma to do siebie, że nie nauczymy się go w nocy przed egzaminem. Lepsze efekty osiągniemy poświęcając 15 minut dziennie na szkolenie naszych umiejętności językowych, niż 4 godziny raz w miesiącu.

Bawmy się językiem

Aby uczyć się języka efektywnie, nauka nie może być przykrym obowiązkiem, lecz przyjemnością. Wyłączenie z procesu nauki poczucia świadomości kształcenia jest kluczem do sukcesu. Dlatego też dzieci uczą się przez zabawę, a dorośli szukają bardziej kreatywnych sposobów nauki samych siebie i wykorzystują w tym celu dostępne na rynku technologie. Podczas łączenia przyjemnego z pożytecznym nauka przestaje być przykrym obowiązkiem, czas płynie szybciej, a sami czerpiemy większą satysfakcję ze zdobywanej wiedzy i samodoskonalenia się.